تشابهاتی بین زبان طَرقی وگویش کچومثقالی

+ نوشته شده در شنبه دوم آبان ۱۳۹۴ ساعت 14:42 توسط ناصر جلالیان  | يک نظر

نظرات بینندگان وبلاگ

آخرین نظرات خوانندگان وبلاگ

 

 

 

 

یکشنبه ۲۶ مهر۱۳۹۴ ساعت: 22:26توسط:طرقی به نقل از...به نام خدا

آگاهی داریم که بین شهرمان طرق رود و روستای کچومثقال اردستان ،قرابت ها یی وجود دارد ؛مانند اینکه روستای بابا احمد ،این عارف دلسوخته طرقی وسالک الی الله که احتمالا مدفن اونیز هست در آن منطقه قرار دارد؛دیاری که زاد گاه بزرگانی چون شهید مدرس است.

علاوه برای از جهت گویشی نیز نزدیکی ها وتشابهاتی بین زبان طرقی وگویش کچومثقالی وجود دارد که نمونه های آن را در ادامه می بینیم:

آباجی : خواهر

 

آبدوغه : آب لَمبو

آقوری : نوعی بازی کودکانه با خاک و آب

آلوچه : گوجه سبز

آرتْ : آرد

آسیابونه : حشره ای که در بیابان خـاک را

بصورت تنوره آسیاب در می آورد ( برای شکار )

آنتیک : انتیک ، عتیقه

آزگار : گذشت زمان ( یکسال آزگار : کنایه از یکسال گذشته )

آونگون : آویزان

آسّونه : پله ورودی درب

آسیابچی : آسیای سنگی کوچک

اَج : خار یا چوبی که به دست فرو رفته است .

اِختلاط : صحبت کردن با هم ( هم صحبتی )

اُرُسّی : کفش

اُرچین : پله

ایشِچه : بختک

اَکمْ : تِرِک

اَماری : تابوت

اَزرَق : آدم بد هیبت

اَلُومه : مترسک

اَدکلی : تصادفی ( اتفاقی )

آسیابونه مو در کُن : نوعی بازی

نِسّا : اشاره به نزدیک

 

اُنِسّا : اشاره به دور

اِلاّ اینه : آیا غیر از این است ؟

اَکّی اَلان : همین الان

اُوچی : عجب (او چی پسری‌ : عجب پسری)

اِسْپُک : سیم پره دوچرخه

ِاشْکاف : گنجه

اَصّی : اصلاً

اِشکِل : گرفتگی عضله

اِشنُون: نوعی ماده گیاهی کوهی جهت شستن لباس

اِلخی : هرز ( هرزه )

اُوِچّو : نوعی سبزی باغی برای آش

اِنگِل : اَنگَل

اُگور : اُخت ، همبازی

اِنگار : مثل اینکه

انگار گردن : ترک کردن

اِعراض : ترسیدن

اَعیون : اعیان ، اشراف

انجیر فعله : انجیر پیش رس

آبتراش ( مترادف پیری کردن ) : پوست هندوانه را با قاشق تراشیدن

آب بِتو : آبکی

اَشو مَشو : نوعی بازی و نمایش دست با گل محمدی وب سایت   ایمیلیاد اون روزها بخیر با یاد پدر بزرگ ها و مادر بزرگ ها با گویش طرق رود

سه شنبه ۲۱ مهر۱۳۹۴ ساعت: 19:19توسط:علیرضا باباییخیلی خوشحال شدم از خواندن این متن که یادی از پدر مرحوم این حقیر کردید مرحوم حاج احمد آقا طرقی فرزند عباس رضا وب سایت   ایمیلمختصری در باره تعزیه و تاریخچه آن در شهر طرقرود

جمعه ۱۷ مهر۱۳۹۴ ساعت: 7:42توسط:طرقی به نقل ازگویش طرقی وگویش های مشابه: 

زبان‌های ایران مرکزی تفرش: آشتیانی، آمُره‌ای، کهکی، وفسی, گویش کلیمیان همدان, گویش کلیمیان بروجرد، گویش کلیمیان نهاوند، الویری-ویدری (الویری، ویدری) شمال غربی: خوانساری (خوانساری، گویش کلیمیان خوانسار)، مَحَلاتی، وانِشانی، گویش کلیمیان گلپایگان شمال شرقی: آرانی، بیدگُلی، دِلیجانی، نَشلَجی، ابوزِیدآبادی, قُهرودی، بادرودی، کامویی، جُوْشَقانی، میمه‌ای، ابیانه‌ای، زبان سویی / سُهی، Badi، نطنزی (نَطَنزی، فَریزَندی / فَریزهَندی، یارَندی / یارَنی)، کَشه‌ای، طاری، طَرْقی، گویش کلیمیان کاشان جنوب غربی: گَزی، سِدِهی، اردِستانی، نُهوجی، سَجزی، جرقویه‌ای، رودَشتی، کَفرودی، کَفرانی / کَفرونی، گویش کلیمیان اصفهان جنوب غربی: دری زرتشتی (یزدی، کرمانی، گویش کلیمیان یزد, گویش کلیمیان کرمان), نایینی (نایینی، انارَکی)، زِفره‌ای، وَرزَنه‌ای (ورزِنه‌ای)، تودِشْکی، Keyjani، آبْچویه‌ای کویر: خوری، فَروی، فَرُّخی، مِهرْجانی سیوندی: سیوندی، گویش‌های ایرانی شمال غربی استان فارس منحصر به استان فارس، به جز کُرُشی (جزء بلوچی)، عبدویی، کُرونی (جزء گویش‌های جنوبی کردی) وب سایت   ایمیلیاد اون روزها بخیر با یاد پدر بزرگ ها و مادر بزرگ ها با گویش طرق رود

زبان و فرهنگ مردمان نطنز وشهر طرق رود

زبان و فرهنگ مردمان نطنز

 

نطنز هفتاد روستا دارد. به قول اورانسکی زبان شناس روس، در روستاهای طار، طرق، کشه،و چیمه مردم هنوز به زبان راجی(گویشی از فارسی قدیم)حرف می‌‌زنند.مردم نطنز، همیشه در پرورش گل و باغ سازی،مشهور بوده اند. به علت ارتفاع زیاد و نزدیک بودن به کویر، هوای نطنز بسیار تمیز و نفس کشیدنی است. در کوه های اطراف نطنز(کرکس) ، قلعه ای هست به نام قلعه وشاق که پناهگاه اسماعیلیه بوده است. این قلعه بالای صخره قرار گرفته و دسترسی به آن برای افراد معمولی غیر ممکن میبوده که به نقل قولها آمده رفتن به بالای آن بتوسط غٌل و زنجیر بوده.

زبان : زبان مردم نطنز یکی از گویشهای قدیمی زبان پارسی میبوده ، که در بخشهایی دیگر استان اصفهان مانند خوانسار و … بدان تکلم می شود و اگر از سوی بخش کویری نطنز بدان سوی دشت کویر یعنی سمنان برویم باز این زبان با گویش و لهجه ای متشابه رایج میباشد ، و چنانچه اگر کتابت صحیح را معیار زبان شناسی قرار داده باشیم گویش شمیرانی و همچنین مازندارانی و…با کمی تغییرات بهمین منوال بوده ، ولیکن طریقه تلفظ کلمات از سوی روستائیان تا به امروز موجب گشته که از لحاظ ظاهر و سریع الهجه بودن(مانند مازنی ها)پنداشته شود که گویی فرقی بین این زبانها است ، بهمانصورت که اگر سری به روستاهای نطنز بزنیم در بخشهای مختلف آن شاهد خواهیم بود که مردم در تلفظ کلمات و بیان جملات هر کدام بنحوی کش و قوس های خاصی در تلفظ کلمات داده ، بطور مثال: کلمه "کوی" که در پارسی قدیم بمعنای منزل و سرای یا خانه میبوده هر کدام از روستاهای نطنز به شیوه ای آنرا تلفظ نموده در ابیانه به آن "کیا" گفته میشود در کشه "کیه" تلفظ میشود و در بیتند(بیدهند)"کی ی" و در کالیجان "کویه" ،در چیمه"کی یه" این تفاوت موجب شده تا هرکدام از اهالی روستاهای نطنز در صحبت با زبان ولایتی با یکدیگر به محل و روستای هم پی برده ! .

مراسمها : پنجشنبه بازار که از اعصار گذشته در قصبه مرکزی نطنز برگذار میگشته،محلی بوده برای دادوستد که این سنت تا به امروز کماکان ادامه داشته ، که میتوان زیبائی خاصی را از حضور روستائیان مشاهده نمود.دیگر مراسم مرسوم در نطنز همان مراسمهای رایج در ایران بوده منتها با یک ویژه گیهای خاص مثلاً بیشتر در گذشتها که مراسم عروسی در روستاها برگزار میگردید با یک شوروحال خاصی بود بطوریکه چند روز طول میکشید مانند مراسم حنابندان،طبقکشی و… ، مراسم مذهبی مانند بلندکردن نخل در روز عاشورا و دور چرخاندن آن میباشد که همچو دیگر نقاط است و از دیگر مراسم رفتن به زیارت
امامزادگان و اهل قبور در شبهای "برات" است که به شب نیمه شعبان گفته میشود یعنی در بعدازظهر روز چهاردهم ماه شعبان اهالی بر سر قبور رفتگان خود خیرات و نذورات گذاشته .

لباس : در مورد لباس مردم نطنز باید گفت که امروزه بجز ابیانه(آخرین روستای واقع در رودخانه برزرود)که بخش عمده ای از فرهنگ گذشته خود را هنوز حفظ داشته،دیگر نقاط به صورت معمول بوده ، البته بغیر از لباس از دیگر نکات که هنوز در ابیانه حفظ مانده خانه ها با دروپنجره های قدیمی آن است ،بطورکلی مردم ابیانه بنا به هر عللی تا امروز در حفظ آنچه که مربوط به فرهنگ گذشته است از دیگر نقاط سرآمد داشته بطوریکه ما در گویش زبانی نیز این اختلاف را شاهدیم تاجائیکه گویش فرس قدیم در ابیانه هنوز رایج بوده که به گفتهً بعضی زرتشتیان یزد آن را فهم کرده .

صنایع دستی : یکی از صنایع موجود در مرکز نطنز چینی آن است که هنوز بروش دستی تولید میگردد ، همچنین یکی دیگر از مشاغل گذشته نطنز حلاجی یا همان پارچه بافیست ، که هنوز بعضی از این دستگاه های قدیمی موجود میباشد . ریسندگی و قالی بافی یکی دیگر از کارهای دستی مناطق نطنز است که دومی یعنی قالی بافی آن هنور در روستاها رایج بوده و تولیدات آن به بازار فرش کاشان گسیل میگردد ، شیلونگری یکی از کارهای قدیمی موجود در بازار نطنز بوده . بازار شهر نطنز شامل دو قسمت می باشد که محله قدیمی آن که به پشت بازار معروف است روزگاری بازار قصبه مرکزی نطنز بوده،که در آن آهنگری ،شیلونگری(قفلسازی)،نجاری و خراطی از کارهای متداول آن عصر بوده ، که تا همین اخیراً پیرمردهای بازمانده از آن دوران با غیرت و صلاوت به کار خود ادامه میدادند .

طرق رود

۹ سال پیش

 

لغاتی به زبان طرقی

لغت فارسی و معادل طرقی ونحوه ی تلفظ آن(برای درک بهتر تلفظ کلمات،به فینگلیش نوشته شده است)

آب = اُو = O

آبشار = گوزون = GOOZOON

آبکش = پُلایِشت = POLAYESHT

آخور گوسفند = اَهُور = AHOR

آسیاب = اَرْ = AR

البته = اٍلابو = ELA’BUo

ایوان(خانه) = اَیوون = AY’VOON

باغ = رَز = RAZ

بالا = بالا = BALA

بچه = وَچَّه = WACH’CHA

پدر = پِی = YPE

پدر = باوا = BAVA

پدر زن = باغْسوره = BAGHSOURA

پدر زن = پِی جنجی = PEY JENJI

مادر = مَی = MA

مادر زن = خارسو = KHARSU

مادر زن = مَی جنجی = MA JENJI

مَرد = مِرد = MERD

مردانه = مِردانه = MERDANA

همسر(زن) = جِنجی = JENJI

شوهر = مِرَه = MERAH

عروس = اُروس = O’ROUS

عمو = عامو = AMU

عمه = عامَه = AMAH

خواهر = خُوه = KHOW

داماد = زامای = ZAMAY

دختر = دُت = DOT

پسر = پور = POOR

برادر = بِرَیْ = BERAY

برادر بزرگ = آقا(بری گرد) = AGHA

برادر زن = حالَوْلََت = HALAW’LAT

برادر کوچک = آقاچی = AGHACHI

زن = جون = JOON

زنانه = جونانَه = JONANA

بره = وِرَه = VERAH

برهنه = روت = ROOT

بُز = بِز = BEZ

بز نر دوساله = دوبُر = DOBOR

بزغاله = هیوی = HIVI

بسته (کافی است) = وِسَّه = VESSA

به(میوه) = بَه = BAH

بیل= بَل = BAL

پنجره = دورجَه = DUR’JA

پَری روز = پِرِه = PEREH

تخم مرغ = تخم(تخم کرگ) = TOKHM KARG

جوی آب = جُ وُ = JOVO

چادر = چُ یو ر = CHO YOR

چراغ = چُورا = CHORA

چشم = چِم = CHEM
بیست = ویس = VIS

پانصد = بون سای = BOON SAY

پنج = بَی = BAY

پنجاه = بَنجاه = BANJAH

چهارصد = چار سای = CHAR SAY

چهل = چَل = CHALTA

حالا = حَت = hat

خانواده = کیه واده = KI’YA’VADA

خانه = کیه = KI’YA

در(درب) = بَر = BAR


آلبالو = اُلبولی = OLBOLI

انار= اِنَر = ENAR

انجیر = اِنجیل = ENJIL

انگور = اِنگور = ENGOR

بادام = وایَم = VAYAM

درخت ار ار = کبوتَه = KABOOTA

درخت انار = اِنرین = ENAR IN

درخت انجیر = اِنجیلین = ENJIL IN

درخت انگور = مَو = MA V

درخت بادام = وایَمین = VAYAMIN

درخت به = بَهین = BAHIN

درخت بید = وی این = VIYIN

درخت توت = تو این = TU IN

درخت زرد آلو = هلو این = HELVOY IN

درخت سنجد = سِنجه این = SANJEY IN

درخت سیب = سوین = SOVIN

درخت سرو =سروین- صبرین = SABRIN

درخت گردو = یُزین = YOZIN

درست = درس = DERES

درگاه = برگَه = BARGAH

دوغ = دوو = DU

دهان = عِن = EN

دیروز = هِزَّّه = HEZZE

دیگ کوچک = کوماژدون = KOOMAJ DOON

دیوار = کلَه = KALA

راه = رَه = RAH

روز = رو = RU

زرد آلو = هِلوُ = HEL’VO

زمین = زیمین = ZIMIN


زیر = جیر = JIR

سال = سَل = SAL

سفید = اسپی = ESBI

سوراخ، حفره = هِل = HEL

سیب = سُو = SO

شب = شو = SHEV

قفل در = کولون = KOOLOON

کارگر = حیار = HAYAR

کفش = اُرسی = ORSI

کوچک = کَس = KAS

گاو = گا = GA

گربه = مِلی = MELI

گردو = یُز = YOZ

گلابی = گُلُوی = GOLOVI

گوساله = گوچی = GUCHI

مرغ = کَرگ = KARG

هلو(نوعی خاص، تحفه نطنز) = هَلگ = HALG

هندوانه = هِروانَه = HERVANA

ی(یه دونه) = ایتا = ITA

۰ لایک / ۳ نظر / ۵۶۰ بازدید

 

حسن توکلی

خیلی عالی بود

محمد برونک

طرق بهترین روستایی در نطنز است

سپهر

مو طرقیم

معرفی دهستان طرق رود

دهستان طرق رود

دهستان طرق رود نام دهستانی در بخش مرکزی شهرستان نطنز، استان اصفهان در ایران است. براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۳۹۱۲ نفر (۱۳۵۵ خانوار) بوده است.گویش و لهجه اصلی ان طرقی است ولیکن در روستاها و توابع طرقرود بسته به نوع لهجه تغییر کرده لیکن معانی و کلمات یکسان می باشد.به طور مثال کلمات در کشه و ابکشه به صورت کشیده ادا می شود.گویش و زبان طرقی یکی از گویشهای باستانی و قدیمی است که با تداوم مهاجرت نسلها به شهرهای بزرگ در اینده ای نه چندان دور به دست فراموشی سپرده می شود و این زبان کهن ایران زمین که بسیار سخت و پیچیده می باشد به مرور زمان و با گذشت زمان ،از لهجه های زنده ایران پاک می شود چرا که نسلهای جدید عمدتا" با گویش آبا و اجدادی خود بیگانه اند .کما اینکه کتب فراوانی نیز در مورد گویش طرقی به رشته تحریر در آمده اما باز هم کافی نیست و می بایست برنامه ریزی دقیق و جامعی جهت حفظ ان صورت بگیرد.هم اینک قلعه طرقرود که یکی از بناهای قدیمی و جزء آثار ثبت شده میراث فرهنگی می باشد بدون برنامه ریزی دقیق و مرمت و بازسازی ، در حال تخریب می باشدو گردشگران به راحتی درون آن و بدون توجه به ضعف و سستی دیوارهای کاهگلی در حال بازدید می باشند .ضمن انکه به خاطر مرغوبیت معادن سنگ منطقه با اعطای امتیاز بهره برداری به افراد غیر بومی و بدون هیچ گونه اشتغال زایی و صرفا به دلیل چپاول ثروت این خطهٔ کهن ، در حال نابودی و کوچ اجباری جوانان و نوجوانان گردیده.حال آنکه با حفر چاههای عمیق غیر مجاز در تمامی معادن منطقه و نیز عدم توجه و بررسی مسئولان در مورد حفر چاههای غیر مجاز بناهای ویلایی در منطقه ، تمامی رودخانه ودریاچه ها و منابع اب زیر زمینی خشک شده که نمونه بارز ان قنات محله هفت چنار ( سر کپه ) می باشد که یکی از قناتهای قدیم طرق و در کل ایران می باشد و در قدیم سهم بسزایی در کشاورزی منطقه داشت و هم اینک رو به خشکی نهاده و هیچ مسئولی پاسخگو نیست و تمام این موارد دست در دست هم داده تا دیاری کهن از ایران زمین با مردمی خونگرم و مهمان نواز با اداب و رسوم و گویش قدیمی و مناطقی چشم نواز به تدریج به سمت ویرانی و خشکسالی وپاک شدن از صفحه روزگار سوق داده شود..

Wiki:

گویش طرقی،خانم الهه حسینی ملایری

مجموعه مقالات نخستین همایش بین‌المللی زبانها و گویش‌های ایرانی

|۱۱:۸,۱۳۹۴/۱/۱۶| بازدید : 806 بار

 

 

زبان‌ها و گویش‌های ایرانی اسناد هویت ملی، دینی و فرهنگی ماست.

پژوهش و معرفی این اسناد که ذخایر فرهنگی و تاریخی ایران زمین‌اند، خویشکاری همه دوستان و دوستداران فرهنگ و تمدن ایرانی است. گستردگی زبان‌ها و گویش‌های ایرانی که خود بازمانده زبان ها و گویش‌های ایرانی میانه و باستان‌اند، به گونه‌ای است که امروز بخش بسیار مهم و قابل توجهی از آنها در بیرون از مرزهای جغرافیای سیاسی ایران قرار گرفته است.

این کتاب مجموعه مقالات نخستین همایش بین‌المللی زبانها و گویش‌های ایرانی (گذشته و حال) است که در سال 1391 در تهران برگزار شد و هم اکنون به کوشش محمود جعفری دهقی در سال 93 و در 450 صفحه از سوی مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی منتشر شده است. فهرست مطالب کتاب به این شرح است:

 

مقدمه

ابیات شیرازی سعدی در مثلثات/ علی‌اشرف صادقی

برخی از فرایندهای واجی در گویش شهرضایی/ بتول علی نژاد، زهرا قانع

بررسی تاریخی انواع واژه‌ها و اصطلاحات مربوط به دامداری و دامپروری در گویش محلی چهارگنبد شهرستان سیرجان/ الهام مریدی، اشرف‌السادات شهیدی

بررسی مفهوم واژه یسنه در متون مقدس ایرانی باستان و مقایسه با معادل هندی یجنه/ صبا لطیف‌پور

بررسی نقش واژه‌بست‌ها در ترکیبات بیش از دو جزو زبان‌های ایرانی/ سالومه غلامی

بررسی ویژگی ارگتیو دو جزیی و حالت نمایی افتراقی در گویش مرکزی زبان تالشی/ ژینیا نوریان

پسوندهای ضمیری در فارسی میانه/ محمود جعفری دهقی

تحول مضارع اخباری به مضارع مستمر در گویش‌های ایرانی شمال غربی/ جهاندوست سبزعلی‌پور،‌راحله ایزدی‌فر

توصیف نظام واجی گویش طرقی/ الهه حسینی ملایری

 

حشره‌ای هندواروپایی در زبان‌ها و گویش‌های ایرانی/ حسن رضایی‌باغ بیدی

ساخت کنایی در گویش‌های تاتی جنوبی و دگرگونی زبانی/ علی صفری

سیر تحول کاربری واژه‌ی هزارپتی/ مریم دارا

صرف افعال لازم و متعدی در گویش بردخونی (استان بوشهر)/ حبیب احمدی

گزیده لغات و نثر کهن طبری براساس دو نسخه قرآن مغنیسا و کفایه فی علم اعراب/ علی ذبیحی

نظام حالت در گویش سمنانی/ شادی داوری، نجمه خاوری

معرفی گویش افضل آباد قیس آباد بیرجند/ محمدتقی راشد محصل

ویژگی‌های آوایی گویش نایینی (بررسی مقایسه‌ای ساخت واجی و هجایی)/ سید حسن پورعابدی نائینی

واجشناسی تاریخی گویش تاتی کرینگان/ اسفندیار طاهری

یک دستنویس فارسی مانوی از مجموعه‌ی تورفان (بازویرایش و بررسی نسخه‌شناسی)/ محمد شکری فومشی

Inflectional Morphemes in Hawrami: An Analytic Investigation/ Mahinnaz mirdehghan, Fereidun Aliramai, Muhammad Ourang

The distribution and the role of enclitic pronouns in different Balochi dialects/ Maryam Nourzaei, Carina Jahani

در پیشگفتار کاظم موسوی بجنوردی در ابتدای این کتاب آمده است: مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی در پی انتشار مجموعه پژوهشهای ایران باستان اینک مفتخر است که دومین جلد از «مجموعۀ مطالعات ایرانشناسی» را به جامعه علمی کشور تقدیم کند. آثاری که در این مجموعه ارائه می شود شامل آخرین دستاوردهای دانشمندان و پژوهشگران در زمینۀ مسائل و منابع ایرانشناسی و زبانشناسی و فرهنگ سرزمین بزرگ اسلامی خواهد بود. اثر حاضر مجموعۀ مقالات نخستین همایش بین المللی زبان ها و گویشهای ایرانی است که در سال ١٣٩١ در مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی برگزار شد. در این همایش پربار، زبان شناسان، متخصصان و پژوهشگران مقالاتی را دربارۀ آخرین دستآوردها در زمینۀ زبان ها و گویش های ایرانی ارائه کردند که اینک به لطف و یاری خداوند در دست خوانندگان ارجمند قرار می گیرد.

کتابخانه مجلس شورای اسلامی

 

برچسب ها :

 

• تازه-های-نشر

اخبار مرتبط :

• سفرنامۀ یوهان شیلت برگر منتشر شد
• داریوش شایگان و شهید ثالث در «فرهنگ امروز» نوروز
• انتشار شمارۀ 167-168 آینۀ پژوهش
• فرهنگ نماد‌ها بر سکه‌های اشکانی

 

گویش طرقی،الهه حسینی ملایری

1. فرهنگ

۱۵ خرداد ۱۳۹۱،‏ ۱۴:۵۴

•  
•  

برنامه سخنرانیهای نخستین همایش «زبانها و گویشهای ایرانی» اعلام شد

برنامه سخنرانیهای نخستین همایش «زبانها و گویشهای ایرانی» که 18 و 19 خردادماه در مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی برگزار می‌شود، اعلام شد.

به گزارش خبرگزاری مهر، هدف از برگزاری این همایش شناختن و شناساندن گویشها و زبانهای ایرانی به جامعه و ایجاد زمینه‌ای مناسب برای ارائه پژوهشهای نو در زمینه زبانها باستانی ایران است.

مراسم افتتاحیه این همایش از ساعت 9:30 صبح روز پنجشنبه 18 خرداد در مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی برگزار خواهد شد. در این همایش دوروزه 70 مقاله علمی در قالب 30 سخنرانی ارائه می‌شود.

در جلسه نخست این همایش که بلافاصله پس از مراسم افتتاحیه برگزار می‌شود، علی اشرف صادقی درباره ناگفته‌های گویش شیرازی، غلامحسین کریمی دوستان و فاطمه دانش پژوه درباره ساخت مجهول در گویشهای کردی، حسن محبی بهمنی درباره ساختار دستگاه فعل در گویش کمزاری جزیره لارک، اسفندیار طاهری درباره واج‌شناسی تاریخی گویش تاتی کرینگان، ابوالقاسم اسماعیل‌پور درباره ریشه‌شناسی چند واژه طبری و سالومه غلامی با موضوع نقش واژه بستها در ترکیبات بیش از دو جزء زبانهای ایرانی سخنرانی می‌کنند.

ژاله آموزگار، بدرالزمان قریب و محمود بی جن خان اعضای هیئت رئیسه جلسه اول این همایش هستند.

در جلسه دوم نیز که از ساعت 14:30 روز پنجشنبه آغاز می‌شود، کارلو چرتی درباره Sasanian Epigraphy، علی صفری درباره ساخت کنایی در گویشهای تاتی جنوبی و دگرگونی زبانی، محمدامین ناصح درباره بررسی تطبیقی منتخبی از گویشهای فارسی مرزی شرق ایران از منظر پاره‌ای ملاحظات دستوری و هلن گیونشویلی با موضوع studies on middle persian Onomastic  سخنرانی می‌کنند.

عبدالمجید رافعی، غلامحسین کریمی دوستان و زهره زرشناس اعضای هئیت رئیسه جلسه دوم روز نخست این همایش هستند.

جلسه سوم این همایش در روز نخست از ساعت 17 برگزار می‌شود و در آن بدرالزمان قریب درباره وام واژه‌های سغدی در فارسی و وام واژه‌های فارسی در سغدی، جهاندوست سبزعلیپور و راحله ایزدی‌فر درباره تحول مضارع اخباری به مضارع مستمر در گویشهای ایرانی شمال غربی، آلبرتو کانترا با موضوعFrom a static view to a fluid view of A VESTAN Transmission و سیدطیب رزاقی درباره تأثیر جنس دستوری بر  فعل در گویش ابوزیدآبادی سخنرانی می‌کنند.

یدالله ثمره، محسن ابوالقاسمی و حسین رضائی باغ‌بیدی اعضای هئیت رئیسه جلسه پایانی نخستین روز همایش زبانها و گویش‌های ایرانی را تشکیل می‌دهند.

دومین روز این همایش نیز از ساعت 9 صبح روز جمعه 19 خرداد آغاز می‌شود.

در جلسه چهارم این همایش حسن رضائی باغ بیدی درباره «حشره»ای هند و اروپایی در زبانها و گویشهای ایرانی، بهمن مرادیان درباره منظومه «سرور امشاسپندان شاورهرام ایزد است»، خوان خوزه‌فر درباره The final-y in parthian، محمدتقی راشد محصل درباره گویش افضل آباد بیرجند، الهه حسینی ملایری درباره بررسی و توصیف نظام آوایی - واجی گویش طرقی، شادی داوری درباره هم‌آیندی حالت در گویشهای ایرانی شمال غربی، مریم انصاری با موضوع مراکز ضرب سکه در عهد سامانی و محمود جعفری دهقی درباره تحول تاریخی همخوانها در گویش انارکی سخنرانی می‌کنند.

در جلسه پنجم نیز که از ساعت 14:30 روز جمعه 19 خرداد به ریاست محمدتقی راشدمحصل، چنگیز مولائی و محرم رضایتی کیشه خاله برگزار می‌شود، علی شهیدی درباره میراث شفاهی دانش دریانوردی کهن ایرانی در خلیج فارس، بررسی فعل یغنابی wenak در مقایسه با گویش لری، سیروس نصرالله‌زاده با موضوع مروری بر چند کتیه نویافته، چنگیز مولایی درباره قرائت و معنی دو واژه از فردگرم دوم وندیداد و مهرداد نغذگوی کهن با موضوع تماس زبانی و تأثیر زبانهای سامی بر نظام واجی زبان‌های ایرانی سخرانی می‌کنند.

در جلسه ششم که اعضای هیئت رئیسه آن را کارلو چرتی، مهشید میرفخرایی، ابوالقاسم اسناعیل پور و یحیی مدرسی تشکیل می‌دهند، محدثه ملکان، یعقوب محمدی فر و رحمان بختیاری در سخنرانی خود به موضوع بررسی انواع کتیبه‌های پهلوی مهرهای دوره ساسانی خواهند پرداخت و در ادامه جلسه فرزانه تاج‌آبادی و عالیه کرد رغفرانلوی کامبوزیا درباره الگوی درج در زبان فارسی و گویشهای ایرانی و محمد شکری فومشی با موضوع یک دستنویس فارسی مانوی از مجموعۀ تورفان: بازویرایش و بررسی نسخه شناختی سخنرانی می‌کنند.

جلسه پایانی نخستین همایش زبان‌ها و گویشهای ایرانی از ساعت 17:30 روز جمعه در مرکز دایرة المعارف بزرگ اسلامی واقع در نیاوران، کاشانک، نرسیده به سه‌راه آجودانیه، شماره 210 برگزار می‌شود.

کد خبر

قیاسی بین زبان طرقی ویک گویش ایرانی
باسمه تعالی

"مقایسه ای بین چند واژه زبان طرقی با گویش کلیمیان اصفهان"

می دانیم که با ظهور اسلام عزیز ،طرقیان به زودی آنرا پذیرفتند؛ که از دلایل آن می توانیم ،آثار علما ی قدیم طرق رود و وقف نامه آن دوران را نام ببریم.

آثار به جا مانده ازآن دوران حاکی است که زردشتیان در کنار مسلمانان طرق زندگی می کردند. اما از کلیمیان به جز رفت وآمد وکسب وکار در طرق ،اثر ودلیلی دیده نشده است .یعنی پیروان این دین پس از اسلام در طرق زندگی نکرده اند .بنابراین رابطه زبان وگویش کلیمیانُ به زبان طَرقی؛ارتباطی به سکونت آنان در طرقرود نخواهد داشت.

اما به قول نویسنده کتاب "گویش کلیمیان اصفهان"(دکتر ایران کلباسی-پژوهشگاه علوم انسانی ومطالعات فرهنگی،۱۳۸۷،چ دوم):

گویشی که در حال حاضر کلیمیان ایران با آن صحبت می کنندجزو گویشهای مرکزی ایران محسوب می شود.گفته شده است که گویش فعلی کلیمیان اصفهان گویش سابق مردم اصفهان بوده که کلیمیان آنرا حفظ کرده اند.... .

با این مقدمه کوتاه،برای برخی از کلمات متشابه زبان طرقی وگویش کلیمیان اصفهان (با اندکی تغییر )،مقایسه ای خواهیم کرد؛ به این نحو که ابتدا فارسی واژه را می خوانیم وآنگاه معادل طرقی وکلیمی آنرابیان می کنیم:

فارسی=طَرقی وکلیمی

آب=ov

آبستن=ovir

امروز=o-ru

امشب=am-shev

بچه=vacha

برف=varf

برگ=valg

بس=vas

بغل=kul

بینی=demaq

پسرعمو=-pir-e-am-

جادار=ya-dar

جاری=yay

جو=ye

جوش=yush

چپ چشم=luch

چه=chi-chi

حبه انگور=tirk

حقه=kelak

خار=ti

خاکستر=khol

خانه=keyah

خسیس=kenes

خفاش=mish-kur

خواب=kho

خواهر شوهر=khoh-merah

دختر=dot

دروغ=duru

دلو آهنی=salt

دلو لاستیکی=dul

دیوانه=chel

روز=ru

روسری=dim-sari

زالزالک=kevej

زنبور=donde

زن پدر=ne-may-e

زیر=jir

سبد چوبی=leude

سرفه=koh

سگ=kuyah

سیب=sou

شتر=oshtor

شوهر=mere

صورت=ru

طناب=tonaf

ظهر=pi-shim

عصر=pesen

غده=doshmel

فاسق=mul

قله=nok

کاه=kah

کلاغ=qela

کنار=var

گربه=meli

گلو=na

موریانه=murd-une

ناپدری=ne-buva-y

هویج=zardak

یاد=vir